1945-46-cı illər Güney Azərbaycan Milli Hökumətinin rəhbəri Seyid Cəfər Pişəvərinin nəvəsi, Harvard universitetinin doktoru, Dubaydakı Amerika Universitetinin psixologiya müəllimi İbrahim Pişəvərinin "Turan" agentliyinə müsahibəsi

- İbrahim bəy, öncə özünüz barədə oxuculara məlumat verərdiniz?
- Əvvəlcə onu deyim ki, uzun müddət Ənzəlidə yaşasaq da, əslən Xalxallıyıq, bizimkilər sonradan Ənzəliyə gəliblər və atam burada gəmi kapitanı olub. Özüm isə aşağı-yuxarı 30 ildir ki, ABŞ-da yaşayıram, İran və Azərbaycan tarixilə bağlı bilgilərə bələdəm və hər iki Azərbaycanın ictimai həyatında yeri olan Dünya Azərbaycanlıları Konqresinin təsis konfransından Strasburqdakı 6-cı qurultayına qədər olan tədbirlərində iştirakçı olmuşam. Azərbaycanın tarixində çox şərəfli insanlar və liderlər var, həm də İranın dövlət olaraq yaranmasında azərbaycanlıların xüsusi rolu olub və düşüncəmə görə, Səttarxan, Bağırxan, Şeyx Məhəmməd Xiyabani bu liderlər sırasında ilk yerləri tuturlar.

Davamı...

"Azərbaycan Milli Hərəkatı beynəlxalq səviyyədə tanınmaqdadır"

"Öyrənci" saytının Azərbaycan Siyasi Məhbuslarını Müdafiə Assosiasiyasının
sədri Faxtə xanım Zamani ilə müsahibəsi

- Xahiş edirik, özünüzü təqdim edib son bir neçə ildə gördüyünüz işlər barədə məlumat verəsiniz.
- Təbriz şəhərində orta məktəbi bitirdikdən sonra Kanadaya mühacirət edib Ottava Universitetində fizika sahəsində təhsil almışam. Fizika üzrə bakalavr pilləsini bitirəndən sonra isə elektronika sahəsində Engineering Specialization in Microwave and wireless ixtisası üzrə mühəndislik fakültəsinə daxil olmuş və həmin universitetdən məzun olmuşam. Təhsilimi başa vurduqdan sonra araşdırıcı mühəndis kimi çoxsaylı tədqiqat mərkəzlərində, o cümlədən, Ottava Universitetində çalışmışam.

 

Davamı...

- Dünən (dekabrın 31-də – M.M.) Abbasın 18 aylıq həbs cəzasının müddəti başa çatmışdı və o, azad olunmalı idi. Ötən gün 50 şallaq vurulması ilə bağlı hökmü yerinə yetirmək üçün onu İnqilab məhkəməsinə aparmışdılar, lakin o, şallaq cəzasının icrasına imkan verməyib və deyib: «Mən bu hökmü əvvəldən qeyri-qanuni saymışam». Prokurorla qazı üç saat hökmün icrası ilə bağlı Abbasla danışıq aparıblar. Qazı deyib ki, şallağı çox yavaş vuracaqlar. Amma o yenə buna icazə verməyib.

Davamı...

- Məsiağa müəllim, indiki şəraitdə «Bakı-Təbriz»jurnalının nəşrini zəruri edən səbəblər barədə nə deyə bilərsiniz?
- Səbəblər çoxdur. Ən əvvəl onu deyim ki, milli-azadlıq hərəkatı dövründə və müstəqilliyimizin ilk illərində Güney məsələsi diqqət mərkəzində idi, müxtəlif toplantılarda və mətbuatda bu məsələyə daim yer ayrılırdı, Güney Azərbaycan problemini çeşidli yönlərdən işıqlandıran xüsusi nəşrlər meydana çıxırdı. Bir sözlə, Güney Azərbaycan məsələsi ictimai fikrin gündəmində idi. Lakin son illər nə üçünsə məsələyə diqqət azalıb, problemlə əlaqəli təşkilatların bir çoxu sıradan çıxıb, qalanların fəaliyyətində də bir durğunluq müşahidə olunur. Halbuki indiki geopolitik və regional durumda tam əksinə olmalıdır, yəni məsələyə diqqət artırılmalıdır. Mən deyərdim ki, Güney Azərbaycan məsələsi Qarabağ problemi ilə yanaşı ümummilli prioritetə çevrilməlidir. Düşünürəm ki, xalqımızın gələcək taleyi və dövlətçiliyimizin perspektivi Güney məsələsindən çox asılıdır.

Davamı...

O, bizim güneyli qardaşımızdır. Ərdəbil mahalından olan qonağımız elə doğma yurdunda müxalif fikirlərinə görə zindan həyatı da yaşayıb. Girov müqabilində zindandan çıxandan sonra isə gizli yollarla doğma vətənini tərk etməyə vadar olub. Artıq 25 ildir ki, ABŞ-ın Çikaqo şəhərində yaşayır. Budəfəki qonağımız Əhməd Obalıdır. Artıq üç ildir fəaliyyətdə olan Güney Azərbaycan Televiziyasının (Gün.AzTV) rəhbəri, Demokratik Dünya Azərbaycanlıları Konqresinin sədr müavini.

Əhməd Obalı Güney Azərbaycanda repressiyaların indiki zamanda da davam etməsini üzgünlüklə qeyd eləyir: “Bu gün Güneydə siyasi hərəkat yoxdur. Hazırda Güney Azərbaycanda artıq milli hərəkat var. Bilirsiniz ki, zaman dəyişdikcə siyasi qruplar fikirlərini, istəklərini dəyişə, yaxud alverə gedə bilirlər. Amma milli məsələdə dəyişiklik olmur. Milli məsələdə ya haqq verilməlidir, ya da o, güclə alınacaq. Əgər bir hərəkat nahaq, məntiqsiz istəklər üstündə başlanıbsa, uğur qazansa belə, böyük ehtimalla o, arada cayacaq. Bizim hərəkat haqq bir hərəkatdır. Biz insani haqlardan ayrı bir haqq istəmirik. İkincisi, hərəkatın təməlinə, bünövrəsinə baxanda görürük ki, bu millətin içindən qalxmış və əksəriyyətin istəyini ifadə edir. Bunu bir nəfər qaldırmayıb ki, həmin bir nəfəri öldürməklə hərəkatı yatırmaq mümkün olsun. Hərəkat millətin içindədir. Üçüncüsü, bütün dünyada milli-azadlıq hərəkatı gedir. Digər tərəfdən, güneydəki milli hərəkat yeni deyil, onun uzun tarixi var. İndi çox mühüm bir fürsət yaranıb. Yəni Quzey Azərbaycanın müstəqilliyi milli hərəkata daha da güc verir. Hakimiyyətində və ya müxalifətində kimin olmasından asılı olmayaraq, Azərbaycan dövləti və bayrağı varsa, Güney Azərbaycanda milli hərəkat davam edəcək”.

                              Davamı...

Bir müddət əvvəl məşhur yazıçı, doktor Rza Bərahəni «GünAz TV»-nin aparıcısı Əhməd Obalıya canlı efirdə geniş müsahibə verib. Böyük yazıçı-mütəfəkkirin Güney Azərbaycanın tarixi və bu günü, milli-mədəni problemləri, ədəbiyyatı barədə fikirlərinin əhəmiyyətini nəzərə alıb həmin müsahibənin mətnini cüzi ixtisarlar və zəruri redaktə ilə oxuculara təqdim edirik.
- Cənab doktor, bir az sizin çətin günlərinizdən danışaq. Uşaqlığınızdan nə fikrinizdə var, nə xatirəniz var?
- Mənim məktəbə getməyim II dünya müharibəsində İranın işğalı illərinə təsadüf edir. Bu barədə mənim böyük xatirələrim var və həmin xatirələrin əksəriyyətini mən romanlarımda yazmışam. Məktəb o vaxt, əlbəttə, farsca idi. Amma üç-dörd il sonra Demokrat Firqəsi təşkil olundu və məktəbə gəlib dedilər ki, hər şeyi gərək ana dilində öyrənək. Bu, yaxşı bir dövr idi. Çünki biz evdə anamızdan, atamızdan bir dili öyrənmişdik, amma məktəbə gələndə gördük ki, orada ayrı bir dil var. Mənim nəzərimdə bu, böyük bir faciədir ki, kimsə bir dillə doğula, amma təhsil almaq istəyəndə ayrı bir dildə oxuya. Təbii ki, insan öz dilində oxumaqla yanaşı başqa dillərdə də təhsil alırsa, bu, çox yaxşı bir şeydir, üstünlükdür. Amma təəssüf ki, bizdə bu cür deyildi. Mən düşünürəm ki, İranda farsca alınan təhsil ümumən ana ilə uşaqların əlaqəsini qırır.

                                 

Davamı...

«Rejimin daha da qəddarlaşması azərbaycanlılardan
qorxması ilə əlaqədardır»

«Bakı-Təbriz» jurnalının baş redaktoru Məsiağa Məhəmmədi
«Vətəndaş Həmrəyliyi»nin suallarına cavab verir

- Məsiağa müəllim, Güney Azərbaycan milli hərəkatının çağdaş durumunu necə xarakterizə edərdiniz?
- 2006-cı ilin mayında bütün Güney Azərbaycanı bürüyən etiraz aksiyaları Milli Hərəkatın yeni mərhələsinin başlanğıcı oldu. Təsadüfi deyil ki, əksər təhlillərdə bu hadisələr «milli qiyam» və ya «milli dirçəliş» kimi səciyyələndirilir. Yüz minlərlə insanın iştirak etdiyi etiraz nümayişlərinin formal səbəbi rəsmi «İran» qəzetində verilmiş bədnam karikatura olsa da, əslində xalqımız onilliklər boyu elementar milli hüquqlardan məhrum edilməsi, xüsusən ana dilində təhsilə imkan verilməməsi, qeyri-fars millətlərə qarşı qatı şovinist siyasətin (soydaşlarımızın təbirincə, aparteid və faşizm siyasətinin) yürüdülməsi əleyhinə haqlı qəzəb və nifrətini bəyan etmişdir. Yeri gəlmişkən, Azərbaycan türklərinin öz haqqı uğrunda belə geniş miqyasda ayağa qalxması fars şovinizmindən əziyyət çəkən digər İran xalqlarının oyanışına və həmrəyliyinə də güclü təkan vermişdir. May qiyamının ən qızğın çağında İran ərəblərini təmsil edən Ərəb Xalqının Demokratik Cəbhəsi təşkilatının sözçüsü Rəfiq Əbu Şərif yaydığı bəyanatda «ərəb xalqının son hadisələri pislədiyini və türkləri dəstəklədiyini» bildirmişdi.
 
                                      Davamı...